Çeyrek asır önce Başbakan Bülent Ecevit’e yazar kasa fırlatarak esnaf eylemlerinin başlamasına neden olan Ahmet Çakmak, artan borçları nedeniyle iş yapamaz duruma gelince soluğu Kızılay’daki Başbakanlık binasının önünde almış ve yazar kasayı fırlatırken “İşime yaramıyor artık sayın başbakanım” demişti.
Bu protesto, Kemal Derviş’in ekonomi politikalarıyla ortaya çıkan ağır ekonomik krize halkın isyanının sembolü olarak hafızalarda yer etti. Eylemi yapan vatandaşa ne soruşturma açıldı, ne ev hapsine alındı ne tehdit edildi. “Vatandaş demokratik hakkını kullandı” denildi, hak verildi.
O vakitler bir esnaf, Başbakanlığın olduğu sokağa girebilmişti; çünkü o sokak yayalara açıktı; oradan geçenler başbakanların gelip gittiğini görebilirler, selamlaşır, arada bir sohbet de ederlerdi. Yıllarca “elitler, monşerler” denilerek halka yabancılaşmakla suçlanan yöneticilerin ayağının dibine yazar kasa fırlatacak kadar yakın mesafede olabiliyorlardı insanlar.
Bugün değil başbakanlığın olduğu sokağa girebilmek, bütün bağlantı yollarından dahi geçebilmek mümkün değil. Semtine bile uğrayamazsın. Külliye dedikleri Beştepe Sarayı ise Kaf Dağı’nın ardında sanki. Kuş olsan üzerinden uçamazsın. 300-500 araçlık konvoyları ise ancak geçerken hayret ve şaşkınlıkla izleyebilirsin.
Tıpkı 2001’de olduğu gibi şimdi de bir kriz var; üstelik 2001 yılından daha ağır bir buhranın içindeyiz. Üstelik, üretime, istihdama dair önerilmiş bir reçete dahi yok. Halk müthiş bir yoksulluk içinde, devlet bütçenin gediklerini kapatabilmek için cezaları, harçları, köprü ve otoyol ücretlerini astronomik zamlarla artırma yoluna gidiyor.
Halkın takati kalmadı, mecalsiz; yiyemiyor, içemiyor, barınamıyor, ısınamıyor, iş bulamıyor, işi olsa geçinemiyor; esnaf, satın alma gücünün düşmesi nedeniyle siftahsız günler geçiriyor, sanayi geriliyor, çiftçi son nefesinde…
İktidarın bildiği tek çare ise halktan daha fazla para toplamak… Deli Dumrul misali geçenden bir akçe, geçmeyenden beş akçe alıyor. Bu yüzden Türkiye, en yüksek ÖTV tahsilatı yapan ülke... Tahsil edilen ÖTV tutarının toplam vergi gelirleri içindeki oranı OECD ülkelerinde yüzde 6 civarında iken bizde yüzde 20’nin üzerinde...
Pırlantadan hiç vergi alınmazken telefondan, beyaz eşyadan yani özel tüketime girmeyecek ürünlerden bu vergiyi toplamak vergide adaletsizliği besleyen bir durum.
Ücretlilerden kesilen verginin, toplam gelir vergisi içindeki oranının da yükseldiğini görüyoruz. Trafik cezaları ise başlı başına bütçedeki kara delikleri kapatmanın araçlarından biri haline getirildi. Trafikte neredeyse “trafik ihlal edilse de ceza kessek” havası hakim.
Bu hafta iki dikkat çekici protesto, ekonomik sıkıntıların vatandaşları nasıl canından bezdirdiğini gösterdi bize…
Adana’da bir sosyal medya kullanıcısı akaryakıt zamlarını protesto etmek üzere çizgi film karakteri Fred Çakmaktaş kostümü giyip, araba görünümü verdiği ahşap tasarımla yola çıktı ve trafikte o haliyle yürüdü, koştu. Verdiği mesaj açıktı:
Akaryakıt alamadığımız için taş devrine döndük.
Ama bence yılın protesto eylemi Gaziantep’te gerçekleştirildi. Oğuzeli ilçesinde düğün salonu işletmeciliği yapan Mehmet Hamurcu, artan vergi yüküne ve yaşadığı ekonomik sıkıntılara tepki göstermek amacıyla vergi dairesinden çıkarken üzerindeki kıyafetleri çıkardı. "Maliye soydu beni, elbiselerime kadar aldılar. Her şeyimi verdim, yeter artık bıktım, pantolonuma kadar verdim" ifadelerini kullanan işletmeci, aklımıza Şener Şen’in başrolünde oynadığı “Çıplak Vatandaş” filmini getirdi.
Filmde orta sınıftan İbrahim’in yaşadığı geçim zorlukları nedeniyle kriz geçirip çırılçıplak sokaklarda koşması anlatılıyordu. Düğün işletmecisi de don gömlek vaziyette feryadını duyurmaya çalıştı.
Bu homurtuları duyan var mı?