Antalya’nın Kemer ilçesinde, Ayışığı Koyu’nun hemen bitişiğinde bulunan eski Club Med arazisindeki otel projesine ilişkin tartışmalar yeniden gündemde. Beydağları Sahil Milli Parkı sınırları içerisinde bulunan kamuya ait orman arazisinin kullanım hakkının 2068 yılına kadar Özak GYO’ya geçtiği, yaklaşık 293 bin metrekarelik alanda 900 yatak kapasiteli bir otel projesinin planlandığı kamuoyuna yansıyan belgelerde yer alıyor. Proje alanının İdyros Antik Kenti’nin arkeolojik mirasıyla iç içe olması ise tartışmanın temelini oluşturuyor.

Antalya gündeminin üst sıralarına taşınan proje hakkında konuşan Zafer Partisi Çevre, Şehircilik ve Kültür Politikaları Başkanı Esmaül Hüsna Aslan ise “İdyros’ta da yapılması gereken şudur: Önce bilim, önce hukuk, önce kamu yararı” derken, yetkililere 5 maddeden oluşan bir çağrıda bulundu.

SON RAPOR TARTIŞMAYI ALEVLENDİRDİ

Bölgede daha önce gerçekleştirilen 190’ı aşkın arkeolojik sondajda hamam kompleksi, köprü kalıntıları, sarnıçlar ve çeşitli arkeolojik bulguların tespit edildiği de kamuoyuna yansımıştı. Arkeologlar Derneği ise daha önce hazırladığı değerlendirmede İdyros’un parçalar halinde değil, bütüncül biçimde ele alınması gerektiğini savunmuş; kapsamlı bilimsel araştırmalar tamamlanmadan alan üzerinde geri dönüşü olmayan müdahaleler yapılmaması çağrısında bulunmuştu.

BİR OTELİ DEĞİL, DEVLETİN KORUMA ANLAYIŞINI TARTIŞIYORUZ

Konunun bir şirket ya da tek bir yatırım projesi üzerinden okunmasının eksik kalacağını belirten Aslan, “Burada tartıştığımız mesele bir otelin yapılıp yapılmaması değildir. Asıl mesele, Türkiye Cumhuriyeti’nin kendi kıyısını, ormanını, milli parkını ve binlerce yıllık kültürel mirasını yatırım baskısı karşısında koruyup koruyamadığıdır” ifadelerini kullandı.

CEZA İHLALİ DURDURMUYORSA, CEZA DEĞİLDİR

Denetim ve yaptırım mekanizmalarını eleştiren Aslan, yalnızca tutanak tutulmasının çevrenin ve kültürel mirasın korunması anlamına gelmediğini söyleyerek, “Tutanak tutuluyor, ihlal tespiti yapılıyor, idari yaptırım uygulanıyor fakat çalışma devam ediyorsa ortada çok ciddi bir kamu yönetimi sorunu vardır. Denetimin amacı dosyaya bir kâğıt daha eklemek değil, ihlali ortadan kaldırmaktır. Bir yaptırım, ihlalden elde edilecek ekonomik faydanın yanında önemsiz bir maliyet olarak kalıyorsa onun adı caydırıcı ceza değildir” dedi.

BEŞ MADDELİK ÇAĞRI

Aslan, İdyros için yapılması gerekenleri şu başlıklarda sıraladı:

“İdyros Antik Kenti ve proje alanında gerçekleştirilen tüm arkeolojik sondajların sonuçları, bulunan kültür varlıkları ve uzman raporları eksiksiz biçimde kamuoyuna açıklanmalıdır. Antik kentin kara, kıyı ve deniz altındaki bütünlüğü bağımsız bilim insanlarının da dahil olduğu kapsamlı arkeolojik çalışmalarla ortaya çıkarılmalı; sit sınırları bilimsel veriler doğrultusunda yeniden değerlendirilmelidir. Devam eden yargı süreçleri ve bilimsel incelemeler sonuçlanmadan kültürel veya doğal mirasta geri dönüşü olmayan sonuçlar doğurabilecek uygulamalardan kaçınılmalıdır. Turizm sezonundaki inşaat kısıtlamaları yatırımın büyüklüğüne bakılmaksızın herkese eşit uygulanmalı; ihlaller karşısındaki yaptırımlar gerçek anlamda caydırıcı hale getirilmelidir. Kıyılar, milli parklar, orman alanları ve arkeolojik sitlere ilişkin yatırım kararlarında ekonomik getiri değil kamu yararı, taşıma kapasitesi, kültürel miras ve gelecek kuşakların hakları temel kriter olmalıdır.”

Muhabir: Cemil Cahit Saraçoğlu