CHP Niğde Milletvekili Ömer Fethi Gürer, TBMM Kamu İktisadi Teşebbüsleri (KİT) Komisyonunda Toprak Mahsulleri Ofisinin (TMO) faaliyetleri görüşülürken kuru üzüm alım fiyatlarını gündeme getirdi. TMO Genel Müdürünün üreticilerin açıklanan fiyatlardan memnun olduğunu ifade etmesine tepki gösteren Gürer, belirlenen fiyatların çiftçinin artan maliyetlerini karşılamadığını söyledi.
TMO Genel Müdürünün yazılı yanıtında, 2026 yılında çekirdeksiz kuru üzüm piyasa fiyatlarının kilogram başına 60 liraya kadar gerilemesi üzerine müdahale alımı yapıldığı, 9 numara kuru üzüm için 95 lira, 10 numara kuru üzüm için ise 100 lira fiyat belirlendiği kaydedildi.
Gürer ise üreticinin maliyetini karşılamayan bir fiyatın memnuniyet yaratmasının mümkün olmadığını savunarak, “Girdi maliyetlerinin altında fiyat vererek üreticiyi nasıl koruyacaksınız? Geçen yılın altında bir fiyatla üzüm satan üretici nasıl ayakta kalacak?” diye sordu.
Kuru üzümde maliyet tartışması
Kuru üzümün kilogram maliyetinin 90 liranın üzerinde olduğunu belirten Gürer, üreticinin kâr edebilmesi ve gelecek yıl da üretime devam edebilmesi için maliyetin üzerinde bir alım fiyatı uygulanması gerektiğini ifade etti.
Üreticilerin beklentisinin maliyet üzerine yüzde 25 kâr payı ve yüzde 30 insanca yaşam payı eklenmesi olduğunu aktaran Gürer, TMO'nun açıkladığı 95 ve 100 liralık fiyatların çiftçinin geçimini sağlamaya yeterli olmadığını öne sürdü.
Mazot, gübre, ilaç, sulama, işçilik ve nakliye giderlerinin sürekli arttığına dikkat çeken Gürer, üreticinin ürününü sattığında yaptığı masrafları karşılayıp karşılayamayacağının belirsiz olduğunu dile getirdi. Çiftçinin borç ve faiz yükü altında üretim yapmaya çalıştığını belirten Gürer, mevcut fiyat politikalarını eleştirdi.
Geçmiş yılların fiyatlarını hatırlattı
Gürer, kuru üzüm alım fiyatlarını geçmiş yıllarla karşılaştırarak 2024 yılında TMO'nun 9 numara çekirdeksiz kuru üzüm için 120 lira, 2025 yılında ise TARİŞ'in referans fiyat olarak yine 120 lira açıkladığını hatırlattı.
Bu süreçte üretim maliyetlerinin yükseldiğini belirten Gürer, mazot fiyatlarının 2026 yılında 55 liradan başlayarak 83 liraya kadar çıktığını, şaraplık yaş üzümün alım fiyatının da geçen yılki 16-18 lira seviyesinden bu yıl 11 liraya kadar gerilediğini söyledi.
Gürer, artan maliyetlere rağmen ürün fiyatlarının düşmesinin bağcılığı sürdürülemez hale getirdiğini savundu.
“Üretim artıyor ama üreticinin geliri artmıyor”
Türkiye'nin dünya kuru üzüm ihracatının yaklaşık yüzde 30-35'ini karşıladığını belirten Gürer, üretim miktarındaki artışın çiftçinin gelirine aynı oranda yansımadığını ifade etti.
Rekoltenin yükselmesine rağmen piyasada fiyatların gerilediğini söyleyen Gürer, üreticinin ürününü beklettiğinde daha düşük fiyatlarla karşılaşabildiğini, satmak zorunda kaldığında ise maliyetini dahi karşılayamayabildiğini kaydetti.
TMO'nun 2017 yılından bu yana farklı yıllarda yedi kez çekirdeksiz kuru üzüm alımıyla görevlendirildiğini hatırlatan Gürer, önemli olanın alım sayısı değil, bu müdahalelerin üreticinin gelirine ve piyasa fiyatlarına etkisi olduğunu vurguladı.
Gürer, TMO'nun üretim maliyetlerini esas alan, piyasada etkin alım yapan ve çiftçinin gelecek yıl da üretimde kalmasını sağlayan bir fiyat politikası izlemesi gerektiğini belirtti.





